Η ΕΕ προωθεί κεντρικό σχέδιο για διασυνοριακές ηλεκτρικές υποδομές με στόχο την άρση συμφόρησης στα δίκτυα

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ετοιμάζεται να παρουσιάσει νέα πρόταση για την ανάπτυξη ενός κεντρικού ευρωπαϊκού σχεδίου που θα αφορά διασυνοριακές υποδομές ηλεκτρικής ενέργειας. Το σχέδιο, σύμφωνα με προσχέδιο που αναμένεται να δημοσιευθεί την Τετάρτη, προβλέπει στενή συνεργασία με τους φορείς εκμετάλλευσης δικτύων και τις εταιρείες του κλάδου, ώστε να προχωρήσει η υλοποίηση κρίσιμων έργων.

Η πρωτοβουλία εντάσσεται στην ευρύτερη προσπάθεια της ΕΕ να ενισχύσει τα ενεργειακά δίκτυα, τα οποία αντιμετωπίζουν αυξανόμενα σημεία συμφόρησης. Παρά τις σημαντικές επενδύσεις των κρατών-μελών σε ανανεώσιμες πηγές ενέργειας χαμηλού κόστους, η πρόοδος στις αναβαθμίσεις και τις επεκτάσεις των δικτύων δεν έχει συμβαδίσει με την ταχεία ανάπτυξη της αιολικής και ηλιακής παραγωγής. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα συχνότερους περιορισμούς στην παραγωγή για την αποφυγή υπερφόρτωσης, οδηγώντας σε απώλεια πράσινης ενέργειας και αυξημένο κόστος για τους καταναλωτές.

Επενδυτικό έλλειμμα και αυξημένο ενεργειακό κόστος

Η καθυστέρηση στις επενδύσεις στα δίκτυα θεωρείται βασικός παράγοντας πίσω από τις υψηλές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη, οι οποίες παραμένουν δύο έως τρεις φορές υψηλότερες σε σύγκριση με την Κίνα και τις ΗΠΑ. Πολλές ευρωπαϊκές βιομηχανίες προειδοποιούν ότι οι τιμές αυτές επιβαρύνουν σημαντικά την ανταγωνιστικότητά τους.

Το προσχέδιο της Κομισιόν αναφέρει ότι μια επένδυση της τάξης των 5 δισ. ευρώ σε υποδομές δικτύων θα μπορούσε να μειώσει το συνολικό κόστος του συστήματος ηλεκτρικής ενέργειας κατά περίπου 8 δισ. ευρώ. Αντίθετα, η έλλειψη δράσης θα μπορούσε έως το 2040 να οδηγήσει σε περιορισμό παραγωγής από ΑΠΕ κατά σχεδόν 310 TWh — ποσότητα σχεδόν ισοδύναμη με το 45% της κατανάλωσης των ευρωπαϊκών νοικοκυριών το 2023.

Απλοποίηση αδειοδοτήσεων και εξαιρέσεις από περιβαλλοντικές μελέτες

Σε δεύτερο προσχέδιο νομοθετικής πρότασης, η Επιτροπή εξετάζει τροποποιήσεις που θα επιτρέπουν στα κράτη-μέλη να εξαιρούν ορισμένα έργα δικτύου από την υποχρέωση εκπόνησης περιβαλλοντικών μελετών. Η αλλαγή αυτή αποσκοπεί στην αντιμετώπιση των μεγάλων καθυστερήσεων που συχνά παρατηρούνται, καθυστερήσεις οι οποίες μπορούν να «παγώσουν» έργα επί σειρά ετών.

Παράλληλα, για έργα μικρής κλίμακας σε ΑΠΕ και αποθήκευση δεν θα απαιτούνται πλέον περιβαλλοντικές άδειες. Η πρόταση προβλέπει επίσης συντομότερα χρονοδιαγράμματα για τη διαδικασία αδειοδότησης έργων που σχετίζονται με τα δίκτυα, με ενδεικτική προθεσμία έξι μηνών για νέους σταθμούς φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.

Σε περιπτώσεις όπου οι αρμόδιες αρχές δεν τηρήσουν τις προβλεπόμενες προθεσμίες, οι άδειες θα εκδίδονται αυτόματα, μια ρύθμιση που στοχεύει στη μείωση των σημαντικών καθυστερήσεων που παρατηρούνται σε αρκετές χώρες της ΕΕ.